Boeven konden hun 'werk' niet doen

Gepubliceerd op 3 maart 2021 om 07:00

Afgelopen jaar kreeg de politie minder vaak te maken met traditionele vormen van criminaliteit. Het aantal meldingen van zakkenrollerij, woninginbraak en winkeldiefstal nam fors af. Tegelijkertijd registreerde de politie veel vaker online criminaliteit, waaronder verkoopfraude en hacken.

Cybercriminaliteit in de lift

Het CBS zegt niet te hebben onderzocht of er een verband bestaat tussen de coronapandemie en criminaliteit. Het ligt echter voor de hand dat het coronavirus zijn impact heeft op traditionele vormen van criminaliteit. Doordat winkels zijn gesloten en een grote groep Nederlanders van thuis uit werkt, wordt het voor inbrekers, winkeldieven en zakkenrollers steeds lastiger om hun slag te slaan.

De daling van geregistreerde criminaliteit is in belangrijke mate toe te schrijven aan de sterke afname van zakkenrollerij. Deze vorm van criminaliteit daalde in 2020 met maar liefst 47 procent naar zevenduizend. Vorig jaar ontving de politie dertigduizend gevallen van woninginbraak, wat bijna een kwart (23 procent) minder is dan het jaar ervoor. De daling was goed zichtbaar in de hoofdstad Amsterdam: daar ging het aantal woninginbraken omlaag met 29 procent. In Den Haag, Rotterdam en Utrecht waren respectievelijk 23 procent, 23 procent en 10 procent minder woninginbraken. In 65 van de 355 gemeenten werd afgelopen jaar vaker ingebroken.

Het aantal roofovervallen op straat daalde met 16 procent naar drieduizend. Winkeldiefstal is het meest voorkomende misdrijf: agenten noteerden in 2020 vijfendertigduizend meldingen. Dat klinkt als een zeer hoog aantal, in werkelijkheid is dit echter een daling van 13 procent ten opzichte van 2019. De politie registreerde 18 procent minder minderjarigen, in totaal vijftienduizend.

Door de coronacrisis en het feit dat het leeuwendeel van de winkels was gesloten in 2020, konden boeven hun ‘werk’ niet doen. Om toch iets te verdienen aan nietsvermoedende slachtoffers, schakelden ze over op cybercriminaliteit. Daarbij moet je denken aan valsheid in geschrifte, online oplichting en hacken. Deze vormen van online criminaliteit stegen in een jaar tijd met meer dan de helft (54 procent). Sinds 2017 is het aantal registraties van cybercrime in ons land meer dan verdubbeld.

Coronapandemie belangrijke factor

De coronapandemie is zoals gezegd een belangrijke factor om de toename van cybercriminaliteit te verklaren. Wellicht is er nog een ander element dat de forse toename kan verklaren. Sinds begin vorig jaar hoeven slachtoffers niet langer naar een politiebureau om aangifte te doen van internetoplichting. Wie het slachtoffer is van een hacker, kan daar voortaan online aangifte van doen.

Het CBS is niet de enige instantie die afgelopen jaar meer cybercriminaliteit constateerde. De politie zag dat het aantal meldingen van internetoplichting en andere vormen van cybercrime afgelopen jaar met 127 procent was gestegen ten opzichte van 2019. De Belastingdienst ontving vorig jaar meer dan 162.000 meldingen van phishing. Cybercriminelen deden zich voor als een medewerker van de fiscus om zoveel mogelijk persoonlijke en inloggegevens buit te maken van slachtoffers. Doordat ze daarbij professioneler, gerichter en persoonlijker te werk gaan, zijn ze steeds succesvoller.

Het Openbaar Ministerie (OM) maakt zich grote zorgen over de stijging van cybercriminaliteit. Uit eigen onderzoek blijkt dat twee derde van de Nederlanders afgelopen jaar in aanraking is geweest met een of andere vorm van cybercrime. Volgens het OM bedraagt de individuele schade voor slachtoffers die via WhatsApp-fraude is opgelicht gemiddeld 2.800 euro. Het gemiddelde schadebedrag bij bankfraude door spoofing -het namaken van een betaalomgeving- loopt op tot 10.000 euro.

Verder zag het OM dat ziekenhuizen en andere zorginstellingen vorig jaar vaker zijn getroffen door ransomware- en DDoS-aanvallen. De officier van justitie noemde dit ‘een levensgevaarlijke ontwikkeling’. Tegelijkertijd boekte opsporings- en handhavingsdiensten ook grote successen in 2020. De politie ontmantelde diverse marktplaatsen op het darkweb en verzamelden agenten meer dan twintig miljoen vertrouwelijke berichten van criminelen door EncroChat te kraken. Stichting Internet Domeinregistratie Nederland (SIDN) droeg ook zijn steentje bij: de gemiddelde levensduur van een phishing site ging omlaag naar 22 uur.

Scherpe Daling Traditionele Vormen Van Criminaliteit
PDF – 718,2 KB 234 downloads

Bron: cbs.nl, vpngids.nl

Meer info over ‘cybercriminaliteit’?

Tips of verdachte activiteiten gezien? Meld het hier of anoniem.

Cybercriminaliteit gerelateerde berichten

NAVO waarschuwt na cyberaanvallen op ziekenhuizen en onderzoekers

De NAVO veroordeelt cyberaanvallen en -activiteiten tegen instellingen als ziekenhuizen, gezondheidsdiensten en onderzoeksinstituten die een cruciale rol spelen bij het bezweren van de coronapandemie. De militaire alliantie is vastberaden alle middelen in te zetten om zich te verdedigen en aanvallers af te schrikken, staat in een verklaring van de Noord-Atlantische Raad, het politieke bestuursorgaan van de NAVO.

Lees meer »

Politie "Cybercrime wordt steeds geraffineerder"

De toename van het aantal digitale delicten heeft ertoe geleid dat de politie hier de laatste jaren meer aandacht aan is gaan besteden. Speciale teams zijn ingericht en er is inmiddels veel ervaring opgedaan. Wat zijn de meest voorkomende zaken en waar lopen de cybercrime-bestrijders nog tegen grenzen aan?

Lees meer »

Land- en tuinbouwwinkels AVEVE slachtoffer van cyberaanval

In Belgie is AVEVE het slachtoffer geworden van een grote cyberaanval. Met kwaadaardige software werd het netwerk van de land- en tuinbouwwinkels onder vuur genomen. Een klein aantal van de 250 winkels in ons land moet daarom tijdelijk de deuren sluiten omdat betalen met VISA of bancontact er niet mogelijk is. “De overgrote meerderheid van de winkels is wel gewoon open”, benadrukt woordvoerder Stéphanie Deleul.

Lees meer »

"Iedereen was betrokken, maar niemand verantwoordelijk"

In zelden aangedurfde openheid deelt Lochem haar ervaringen met een indringer die vorig jaar maandenlang het computernetwerk onveilig maakte, en vooral de daaruit getrokken lering. Want, vindt Sebastiaan van ‘t Erve, de burgemeester van de Achterhoekse gemeente, aan beveiligingsbewustzijn bestaat bij bestuurders een gevaarlijk tekort. “Iedereen was betrokken, maar niemand verantwoordelijk.”

Lees meer »

Cyberaanval op grafische processor 

De chip op je grafische kaart verwerkt extreem snel heel veel informatie. Speel een moderne game, kijk een actiefilm en de reden voor die snelheid zal duidelijk zijn. De GPU of grafische processor maakt hierbij gebruik van honderden zo niet duizenden kernen (cores). Een kern is dan weer een locatie op een chip die zelfstandig code verwerkt.

Lees meer »